Βενετία: Μια πόλη που δυσκολεύεται να “αναπνεύσει”

Η μαγευτική Βενετία βρίσκεται για ακόμη μία φορά στο επίκεντρο της παγκόσμιας προσοχής. Η διοργάνωση του Φεστιβάλ Κινηματογράφου συγκεντρώνει στην πόλη χιλιάδες επισκέπτες, διασημότητες και επαγγελματίες της κινηματογραφικής βιομηχανίας, αυξάνοντας κατακόρυφα την κίνηση στη λιμνοθάλασσα και στους δρόμους της.

Στιγμιότυπο από το 83ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου στη Βενετία Photo by Alessandra Tarantino/Invision/AP

Όμως πίσω από τη λάμψη του φεστιβάλ, η Βενετία αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα που δεν τελειώνει μαζί με τις κινηματογραφικές προβολές: τον υπερτουρισμό.

Την ώρα που οι κάτοικοι επαναφέρουν τα αιτήματά τους για μέτρα που θα περιορίσουν τις επιπτώσεις του μαζικού τουρισμού στην καθημερινή ζωή, οι Αρχές εντείνουν τους ελέγχους στα σκάφη, με ιδιαίτερη έμφαση στην τήρηση των ορίων ταχύτητας και των κανόνων ναυσιπλοΐας.

Ένας από τους βασικούς προβληματισμούς είναι το λεγόμενο «moto ondoso», τα κύματα δηλαδή που προκαλούν τα μηχανοκίνητα σκάφη, τα οποία μπορούν να επιβαρύνουν τις εύθραυστες υποδομές της πόλης και να δημιουργήσουν κινδύνους για μικρότερα σκάφη και κωπηλάτες.

Η εικόνα αυτή είναι ενδεικτική μιας ευρύτερης πραγματικότητας. Στη Βενετία, ο τουρισμός δεν αφορά μόνο τον αριθμό των ανθρώπων που την επισκέπτονται κάθε χρόνο, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο η μαζική παρουσία τους επηρεάζει την ίδια τη λειτουργία της πόλης.

AP Photo/Luca Bruno

Κατά τη διάρκεια μεγάλων διοργανώσεων, η ζήτηση για καταλύματα εκτοξεύεται. Οι ξενοδόχοι αναμένουν πληρότητες άνω του 90% σε περιόδους αιχμής, αυξάνοντας την πίεση σε μια πόλη που εδώ και χρόνια δυσκολεύεται να βρει την ισορροπία ανάμεσα στην τουριστική οικονομία και τις ανάγκες των κατοίκων της.

Δρόμοι, γέφυρες, πλατείες και κανάλια καλούνται να εξυπηρετήσουν έναν πληθυσμό επισκεπτών πολλαπλάσιο από τον μόνιμο πληθυσμό πολλών περιοχών της πόλης.

Για τους κατοίκους, το ζήτημα είναι πολύ μεγαλύτερο από την πολυκοσμία.

Η εξάπλωση των βραχυχρόνιων τουριστικών μισθώσεων έχει βρεθεί στο στόχαστρο. Πολλοί είναι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι ένα μέρος του οικιστικού αποθέματος πρέπει να παραμείνει διαθέσιμο για όσους ζουν και εργάζονται μόνιμα στη Βενετία.

Μια τοπική πρωτοβουλία πολιτών ετοιμάζεται να ξεκινήσει εκστρατεία για τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος σχετικά με τις βραχυχρόνιες τουριστικές μισθώσεις. Για να προχωρήσει επίσημα η διαδικασία, απαιτείται η συγκέντρωση 5.000 επικυρωμένων υπογραφών. Η πρωτοβουλία αποτυπώνει ένα ερώτημα που γίνεται ολοένα πιο έντονο σε δημοφιλείς ευρωπαϊκούς προορισμούς: πόσο τουρισμό μπορεί να αντέξει μια πόλη χωρίς να χάσει την ομορφιά της, τον χαρακτήρα της και την καθημερινότητά της;