Φον ντερ Λάιεν: Πρόταση για το 21ο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας

Τη νέα δέσμη περιοριστικών μέτρων κατά της Ρωσίας, την οποία η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει να ενταχθεί στο 21ο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ, παρουσίασε η Πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Στόχος των μέτρων είναι η διατήρηση της οικονομικής πίεσης προς τη Μόσχα και ο περαιτέρω περιορισμός της δυνατότητάς της να χρηματοδοτεί τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Όπως ανέφερε, το νέο πακέτο επικεντρώνεται στους τομείς της ενέργειας, των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, των κρυπτονομισμάτων, του εμπορίου, αλλά και της αλιείας, η οποία περιλαμβάνεται για πρώτη φορά σε ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Ρωσίας.

Στον ενεργειακό τομέα, η Επιτροπή εισηγείται την αναστολή έως τον Ιανουάριο της αυτόματης προσαρμογής του ανώτατου ορίου τιμής στο ρωσικό πετρέλαιο, επικαλούμενη τις αναταράξεις στις διεθνείς αγορές εξαιτίας των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και των προβλημάτων στις αλυσίδες εφοδιασμού. Σύμφωνα με την Πρόεδρο της Επιτροπής, το μέτρο αποσκοπεί στη σταθεροποίηση των αγορών, χωρίς να μειώνεται η πίεση στα ρωσικά έσοδα.

Παράλληλα, προτείνεται η επιβολή κυρώσεων σε ακόμη 30 πλοία του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που χρησιμοποιείται για τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, αυξάνοντας τον συνολικό αριθμό των στοχοποιημένων πλοίων σε περισσότερα από 660. Για πρώτη φορά, στο επίκεντρο των μέτρων μπαίνουν και εταιρείες ή πλοία που παρέχουν υποστηρικτικές υπηρεσίες στον συγκεκριμένο στόλο, όπως ο ανεφοδιασμός καυσίμων. Επιπλέον, προβλέπονται περιορισμοί σε λιμάνια, αεροδρόμια και διυλιστήρια που σχετίζονται με τη διακίνηση ή επεξεργασία ρωσικού πετρελαίου, καθώς και στην πώληση δεξαμενόπλοιων LNG προς τη Ρωσία.

Στον χρηματοπιστωτικό τομέα, η Επιτροπή προτείνει την επέκταση των περιορισμών σε 31 ακόμη ρωσικές τράπεζες, αλλά και σε 20 τράπεζες, πλατφόρμες κρυπτονομισμάτων, εταιρείες και εμπόρους πετρελαίου τρίτων χωρών που, σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, συμβάλλουν στην παράκαμψη των δυτικών κυρώσεων. Παράλληλα, για πρώτη φορά προβλέπεται η δυνατότητα πλήρους απαγόρευσης παροχής υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων από φορείς τρίτων χωρών.

Στο εμπόριο, η πρόταση περιλαμβάνει νέους περιορισμούς στις εξαγωγές τεχνολογιών και υλικών που χρησιμοποιούνται από τη ρωσική αμυντική βιομηχανία, όπως ειδικά μέταλλα και κράματα για την αεροδιαστημική και αμυντική παραγωγή. Ειδικές απαγορεύσεις προβλέπονται και για εξοπλισμό που σχετίζεται με τη λειτουργία drones, συμπεριλαμβανομένων συστημάτων εκτόξευσης, παρεμβολών και υποστήριξης εδάφους.

Ταυτόχρονα, προτείνονται νέες απαγορεύσεις εισαγωγών προϊόντων συνολικής αξίας περίπου 60 εκατ. ευρώ, μεταξύ των οποίων ορισμένα μέταλλα, μεταλλεύματα και ανταλλακτικά αυτοκινήτων, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης της ευρωπαϊκής αγοράς από ρωσικά προϊόντα.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον τομέα της αλιείας, καθώς προβλέπονται σημαντικοί περιορισμοί στις εισαγωγές συγκεκριμένων αλιευμάτων, ενώ για ορισμένα προϊόντα, όπως ο γάδος, προτείνεται πλήρης απαγόρευση εισαγωγής.

Η Πρόεδρος της Επιτροπής ανακοίνωσε επίσης την πρόθεση επιβολής απαγόρευσης εισόδου στην ΕΕ για άτομα που υπηρέτησαν στις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις μετά την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να παραμείνει ανοικτή σε όσους συμμετείχαν στον πόλεμο.

Οι επιπτώσεις των κυρώσεων στη ρωσική οικονομία

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι τα μέχρι σήμερα πακέτα κυρώσεων αποδίδουν και συνεχίζουν να επιβαρύνουν τη ρωσική οικονομία. Όπως ανέφερε, το οικονομικό κόστος του πολέμου αυξάνεται διαρκώς, επηρεάζοντας άμεσα τους Ρώσους πολίτες, ενώ η χώρα αντιμετωπίζει υψηλό πληθωρισμό και αυξημένα επιτόκια.

Σύμφωνα με την ίδια, οι κυρώσεις έχουν περιορίσει σημαντικά την πρόσβαση της Ρωσίας στις διεθνείς κεφαλαιαγορές, η οικονομική ανάπτυξη επιβραδύνεται, τα δημοσιονομικά περιθώρια στενεύουν και τα έσοδα από τον ενεργειακό τομέα μειώνονται.

Αναφερόμενη στον πόλεμο, σημείωσε ότι η Ρωσία συνεχίζει τις επιθέσεις κατά της Ουκρανίας, ενώ έκανε λόγο και για περιστατικά παραβίασης του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου από drones κοντά στα ανατολικά σύνορα της ΕΕ. Μνημόνευσε, μεταξύ άλλων, την πτώση drone σε πολυκατοικία στη Ρουμανία και έκρηξη στο λιμάνι της Κωνστάντζας, υποστηρίζοντας ότι η Μόσχα έχει αποτύχει να πετύχει τους βασικούς στόχους της στην Ουκρανία.

Η στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία

Η Πρόεδρος της Επιτροπής επανέλαβε τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για συνεχή στήριξη της Ουκρανίας, την οποία χαρακτήρισε μελλοντικό μέλος της ΕΕ. Όπως ανέφερε, η Ένωση διέθεσε πρόσφατα σχεδόν 3 δισ. ευρώ μέσω του Μηχανισμού για την Ουκρανία, ενώ εντός του Ιουνίου αναμένεται η πρώτη εκταμίευση από το δάνειο των 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο.

Μέχρι το τέλος του μήνα, η συνολική ευρωπαϊκή στήριξη αναμένεται να φτάσει τα 6 δισ. ευρώ για drones και περισσότερα από 3 δισ. ευρώ σε μακροοικονομική χρηματοδότηση, ενώ προγραμματίζονται και νέες εκταμιεύσεις το επόμενο διάστημα.

Τέλος, η φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ότι τις επόμενες ημέρες η ΕΕ θα ανοίξει το πρώτο διαπραγματευτικό κεφάλαιο με την Ουκρανία και τη Μολδαβία, κάνοντας λόγο για σημαντική πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις και επισημαίνοντας ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι έτοιμη να στηρίξει την ευρωπαϊκή πορεία των δύο χωρών.